دمای خط چسب: چرا عدد دستگاه دمای واقعی لایی نیست
دمای خط چسب، دمای واقعی لایهی چسب بین پارچه و لایی است و معمولاً از عددی که روی دستگاه تنظیم کردهاید کمتر است؛ یک منبع دانشگاهی دمای صفحههای گرم را ۲۰ تا ۳۰ درجه بالاتر از دمای بین لایهها میداند (IntechOpen، ۲۰۱۶). چون سازندههای چسب دمای کار را برای خط چسب میدهند، تا این دما را اندازه نگیرید نمیدانید پرستان واقعاً کجای بازه کار میکند.
چرا عدد دستگاه با دمای واقعی فرق دارد
- «دمای صفحههای گرم به دلیل اتلاف گرما در عبور از صفحه به مواد، ۲۰ تا ۳۰ درجه بالاتر از دمای میانی است» (IntechOpen، ۲۰۱۶). گرما باید از نوار یا صفحه و از لایهی پارچه یا لایی بگذرد تا به چسب برسد.
- یک سازندهی لایی همین فاصله را در برگهی خودش نشان داده است: تنظیم دستگاه ۱۳۰ تا ۱۵۰ درجه، دمای واقعی ۱۲۷ تا ۱۴۳ درجه (MH). این عدد مال محصول و دستگاههای همان سازنده است؛ فاصله در دستگاه شما ممکن است کمتر یا بیشتر باشد.
- سازندههای چسب دمای کار را «در خط چسب» میدهند؛ مثلاً برای یک گرید PA لایی لباس ۱۲۰ تا ۱۵۰ درجه (EMS-Griltex 11A). اگر این عدد را مستقیم روی دستگاه بگذارید، چسب ممکن است به دمای لازم نرسد.
- برای تضمین استحکام کافی، حداقل دمایی در خط چسب لازم است، ولی برای آسیب ندیدن پارچه دمای سطح نوار باید تا جای ممکن پایین بماند (Textile School). یعنی هدف، دمای کافی در خط چسب با کمترین گرمای اضافه روی پارچه است.
- پارچههای سنگینتر و ضخیمتر گرمای بیشتری را در راه میگیرند؛ Textile School پیشنهاد میکند چند نمونه از پارچهی سنگینتر با نوار دما بین لایهها پشت سر هم از دستگاه رد شود و نتیجهها مقایسه شود.
اندازهگیری با نوار دما (کاغذ حرارتی)
روش را از دستورالعمل یک تأمینکنندهی نوار پرس آوردهایم (Fusing Belts):
- نوار دما را رو به پایین، بین لایی و پارچه بگذارید.
- مجموعه را مثل قطعهی عادی پرس کنید.
- بعد از پرس، نوار را از یک طرف ببرید و دمای خط چسب را از عدد بالای خانهی سیاهشده بخوانید.
- اگر خانهای کامل سیاه نشده و خاکستری است، دما جایی بین دو عدد نوار است.
- نوارها را هرگز در جای گرم نگذارید؛ خنک و خشک نگهشان دارید.
Textile School هم میگوید سادهترین راه آزمودن دمای خط چسب همین نوارهای کاغذی است.
اندازهگیری با دماسنج پرابدار
- برای کنترل دما میشود از پیرومتر یا کاغذ حرارتی استفاده کرد؛ پراب پیرومتر را بین لایی و پارچه قرار میدهند (Textile Learner). در کارگاه به این دماسنجهای تماسی گاهی «ترموکوپل» هم میگویند؛ مهم این است که سر حسگر دقیقاً بین لایی و پارچه باشد.
- مزیت دماسنج پرابدار، خواندن عدد است؛ مزیت نوار، سادگی و اینکه دقیقاً همانجایی مینشیند که چسب هست. برای کنترل روزانه نوار کافی است؛ برای مقایسهی دستگاهها یا ردیابی نوسان، دماسنج هم مفید است (نظر ما).
کنترل سطح نوار، فشار و زمان
- سطح نوار بدون پارچه: دمای اندازهگیریشده بین نوارها، بدون مواد و در سرعت متوسط دستگاه، باید با عدد ترموستات بخواند (Textile School). اگر نمیخواند، ایراد از دستگاه است.
- فشار: با نوار کاغذی و قرص فشار کنترل میشود (Textile Learner).
- زمان: زمانی که دستگاه نشان میدهد را هر از چندگاه با کرونومتر کنترل کنید (Textile Learner).
- پایداری در طول روز: دما باید در طول روز با کمترین نوسان ثابت بماند (Veit-Kannegiesser). بعضی دستگاهها دما را مستقیم روی نوار میسنجند تا سریع به تغییرات واکنش نشان دهند (Veit-Kannegiesser).
چه وقت اندازه بگیرید (پیشنهاد ما)
| موقعیت | کار |
|---|---|
| شروع شیفت، بعد از گرمشدن کامل دستگاه | یک نوار با پارچهی روز |
| عوضشدن پارچه یا وزن پارچه | یک نوار با پارچهی جدید |
| عوضشدن سرعت نوار یا تنظیم دما | یک نوار بعد از پایدار شدن دستگاه |
| بعد از توقف طولانی یا تعمیر | یک نوار و کنترل سطح نوار بدون پارچه |
| هر ایراد چسبیدن در خط | اول دمای خط چسب را بسنجید، بعد سراغ لایی بروید |
عدد نوار را کنار دما، زمان، فشار، سرعت و نام پارچه در دفتر پرس بنویسید. اگر بعداً مشکلی پیش آمد، همین دفتر نشان میدهد تنظیم عوض شده یا نه.
اتوی دستی هم همین قاعده را دارد
- در اتو هم دمای کف اتو دمای خط چسب نیست. در نمادهای مراقبت از لباس، یک نقطه یعنی حداکثر ۱۱۰ درجه، دو نقطه ۱۵۰ درجه و سه نقطه ۲۰۰ درجه برای کف اتو (GINETEX).
- یک سازندهی لایی خانگی میگوید پارچهی نمِ روی لایی باید در ۱۰ تا ۱۵ ثانیه خشک شود و از این برای کنترل دما استفاده میکند (Pellon).
- جزئیات اتوی دستی در لایی با اتوی دستی آمده است.
اعتراف لازم
اگر دستگاه ۱۵۰ درجه نشان میدهد و نوار دما در خط چسب خیلی کمتر میخواند، لایی نچسبیدنش تقصیر لایی نیست؛ ایراد از دستگاه یا تنظیم است. برعکس، اگر دمای خط چسب داخل بازهی عمومی است و باز هم لایی نمیچسبد، باید پارچه و نوع لایی را بررسی کرد (نچسبیدن لایی). برگهی فنی کارخانه برای لایی پرشین دمای خط چسب را نمیدهد؛ بازهی خودتان را با روش تست پرس پیدا کنید.
مشخصات لایی را در صفحهی لایی پرشین و بقیهی خوشه را در لایی در تولیدی ببینید.
نوع پارچه و کاربردتان را بفرستید تا بگوییم لایی پرشین برای کارتان مناسب است یا نه، و قیمت امروز را بگوییم.
در KROWNTEX: لایی پرشین KROWNTEX نبافته با چسب ۱۰۰٪ PA است؛ دمای خط چسب، برگهی فنی کارخانه این را نمیدهد، پس پیش از تولید روی پارچهی خودتان تست پرس بزنید (مشخصات کامل).
منابع این صفحه
ادعاهای فنی متن از همین اسناد آمدهاند؛ اعداد نخ KROWNTEX فقط از برگهی استاندارد کارخانه.
- Jevšnik و همکاران، «Applying Heat for Joining Textile Materials»، IntechOpen، ۲۰۱۶
- MH، لایی نبافتهی دابلدات
- EMS-Griltex 11A، برگهی داده
- Textile School، تنظیم دمای پرس لباس
- Fusing Belts، مجموعهی تست پرس
- Textile Learner، کنترل کیفیت در پرس لایی
- Veit-Kannegiesser، پرس FM
- Veit-Kannegiesser، پرسهای لایی
- GINETEX، جدول نمادهای مراقبت
- Pellon، P44F
اگر مشکل پرس دارید، نوع پارچه، دما، زمان و فشار پرس (یا نوع اتو) را هم بنویسید.