وقتی شماره‌ی سوزن را عوض می‌کنید، چهار چیز را چک کنید: جور بودن نخ با چشمه‌ی تازه، فاصله‌ی سوزن تا نوک شاتل، سوراخ صفحه‌ی سوزن، و کشش نخ. اگر مدل سوزن هم عوض شده (مثلاً DP×5 به DP×17)، پنجمی هم هست: ارتفاع میله‌ی سوزن.

اولی و چهارمی کار خود اپراتور است. دومی و پنجمی کار تعمیرکار است. سومی گاهی فقط یک قطعه عوض کردن است.

۱. نخ و چشمه‌ی تازه

شماره‌ی سوزن قطر تیغه است به صدم میلی‌متر: Nm ۱۱۰ یعنی ۱٫۱ میلی‌متر (Coats). چشمه هم با تیغه کوچک و بزرگ می‌شود. AMANN می‌گوید قطر چشمه و شیار بلند سوزن‌های استاندارد «حدود ۴۰ درصد قطر تیغه» است، و نخ باید از این نازک‌تر باشد تا در رفت‌وآمد آسیب نبیند.

آزمون آویزان کردن (Coats): نیم متر از نخی که روی چرخ است را از چشمه‌ی یک سوزن آزاد رد کنید و نخ را عمودی نگه دارید، سوزن بالا.

• سوزن تا پایین سقوط کرد: سوزن برای نخ بزرگ است.
• سوزن بالا ماند و پایین نیامد: سوزن برای نخ کوچک است.
• سوزن آرام و چرخان پایین آمد: شماره درست است.

Groz-Beckert و A&E هم همین را می‌گویند: در شماره‌ی درست، «سوزن آزادانه روی نخ پایین می‌لغزد». AMANN پیامد سوزن کوچک را هم گفته: برای کشیدن گره‌ی بخیه به داخل سوراخ کوچکی که سوزن در پارچه باز کرده، کشش خیلی زیاد لازم می‌شود، بخیه نامنظم می‌شود، درز چین می‌خورد، و در حالت شدید نخ پاره می‌شود یا بخیه جا می‌افتد. توضیح بیشتر در انتخاب شماره‌ی سوزن.

۲. فاصله‌ی سوزن تا نوک شاتل

آنچه منابع می‌گویند: در هیچ‌کدام از دفترچه‌هایی که خواندیم (Juki DDL-8700 و DDL-9000C، Brother S-7200 و S-7000DD، Jack A4) جمله‌ای نیست که بگوید «بعد از عوض کردن شماره‌ی سوزن، فاصله‌ی شاتل را دوباره تنظیم کنید». آنچه هست، بازه‌ی مجاز فاصله و پیامد بیرون رفتن از آن است:

Juki: فاصله‌ی کمتر از مقدار تعیین‌شده نوک شاتل را آسیب می‌زند؛ فاصله‌ی بیشتر به پرش بخیه می‌رسد.

حساب ما: سوزن ۱۴ (Nm ۹۰) قطر تیغه‌ی ۰٫۹۰ میلی‌متر دارد و سوزن ۱۶ (Nm ۱۰۰) قطر ۱٫۰۰ میلی‌متر. فرق قطر ۰٫۱۰ میلی‌متر است. اگر محور سوزن در گیره سر جایش بماند، این فرق بین دو طرف تقسیم می‌شود و طرف شاتل حدود ۰٫۰۵ میلی‌متر جلو یا عقب می‌رود. این عدد هم‌اندازه‌ی کل بازه‌ی Brother (۰ تا ۰٫۰۵) و نصف بازه‌ی Juki و Jack است.

دو قید این حساب را صادقانه بگوییم: اینکه فرورفتگی پشت سوزن در شماره‌های مختلف چقدر عمیق است را منبعی پیدا نکردیم، پس فاصله‌ی واقعی در جای فرورفتگی ممکن است کمی متفاوت باشد. و این حساب ماست، نه دستور یک سازنده.

جهت تغییر (از روی هشدار Juki):

• سوزن کلفت‌تر فاصله را کم می‌کند؛ در بدترین حالت نوک شاتل به سوزن می‌خورد و آسیب می‌بیند.
• سوزن نازک‌تر فاصله را زیاد می‌کند؛ خطرش پرش بخیه است.

یک نشانه‌ی دیگر از خود دفترچه‌ها: Juki برای DDL-8700 معمولی سوزن DB×1 شماره‌ی ۹ تا ۱۸ را می‌گوید، و برای زیرمدل سنگین DDL-8700H شماره‌ی ۲۰ تا ۲۳؛ و فاصله‌ی سوزن تا شاتل در H هم فرق دارد (۰٫۰۶ تا ۰٫۱۷ میلی‌متر). یعنی سازنده برای بازه‌ی شماره‌ی بزرگ‌تر، تنظیم دیگری داده. دفترچه‌ی Brother S-7200C هم برای پارچه‌ی سبک، متوسط و سنگین بازه‌ی شماره‌ی جدا داده: ۹ تا ۱۱، ۱۱ تا ۱۸، و ۱۹ تا ۲۲. اگر سوزنی بیرون از بازه‌ای که دفترچه‌ی چرختان می‌گوید می‌گذارید، حتماً تعمیرکار ببیند.

پیشنهاد ما (نه دستور سازنده): بعد از یک پله تغییر شماره، درز آزمایشی بدوزید؛ اگر بخیه جا نینداخت و صدای برخورد نیامد، ادامه دهید. بعد از جهش دو پله یا بیشتر، یا با هر پرش بخیه و صدای تق بعد از تعویض، تعمیرکار فاصله را با عدد دفترچه چک کند. Coats هم برای پرش بخیه از خم شدن سوزن، «تنظیم دوباره‌ی محافظ سوزن» را در کنار عوض کردن سوزن آورده.

۳. سوراخ صفحه‌ی سوزن

Schmetz: «سوراخ صفحه‌ی سوزن باید با شماره‌ی سوزن جور باشد.» جدولی که Schmetz در راهنمای مایو داده:

یعنی اگر از ۱۸ به ۱۲ رفته‌اید، سوراخ صفحه‌ای که برای ۱۸ بوده (۲ میلی‌متر) برای ۱۲ بزرگ است، و پارچه‌ی نازک در آن فرو می‌رود (نخ‌کش شدن پارچه). در جهت مخالف، سوزن کلفت در سوراخ تنگ ممکن است به صفحه بخورد. A&E هم برای نخ‌های خیلی کلفت روی زنجیره‌دوز «بزرگ کردن سوراخ صفحه‌ی سوزن» را پیشنهاد می‌کند، و می‌گوید لبه‌ی سوراخ صفحه و پایه نباید تیز یا زبر باشد.

۴. کشش نخ

منبعی از سازنده پیدا نکردیم که بگوید بعد از عوض کردن شماره حتماً کشش را از نو تنظیم کنید. ولی دو چیز منبع دارد:

• AMANN: سوزن کوچک برای نخ، کشش خیلی زیاد لازم دارد (بالا گفتیم).
• Schmetz و A&E: کشش نخ باید «تا حد ممکن کم» باشد، یا «کمترین کششی که بخیه‌ی متعادل بدهد».

پس بعد از هر تعویض شماره، یک درز آزمایشی روی همان پارچه بدوزید و تعادل بخیه را ببینید. روش تنظیم کشش روی چرخ‌های Jack و Brother در تنظیم کشش نخ آمده.

۵. اگر مدل سوزن هم عوض شده: ارتفاع میله

این دیگر تغییر شماره نیست، تغییر سیستم است، و منبعش صریح است.

• Juki LH-3500A (دوسوزن): «دو خط نشانه‌ی بالایی برای سوزن DP×5 (134) است و دو خط پایینی برای سوزن DP×17 (135×17).»
• Juki DU-1181N: برای DP×17 خط نشانه‌ی دوم، برای DB×1 خط نشانه‌ی چهارم.
• Brother S-7200C: خط دوم از پایین میله؛ «خط چهارم از پایین وقتی سوزن DA×1 است».
• Juki LZ-2290A: اگر شکل فرورفتگی سوزن با سوزن هنگام تحویل فرق دارد، ارتفاع میله‌ی سوزن دوباره تنظیم شود.

چرا (حساب ما): طبق کاتالوگ ارگان، فاصله‌ی ته سوزن تا چشمه در DP×5 برابر ۳۳٫۹ و در DP×17 برابر ۳۹٫۰ میلی‌متر است؛ یعنی چشمه‌ی DP×17 حدود ۵٫۱ میلی‌متر پایین‌تر است (عددها ممکن است بسته به نوع و سایز کمی فرق کند). ساقه‌ی هر دو ۲٫۰۰ میلی‌متر است، پس DP×17 راحت در گیره‌ی DP×5 می‌رود، ولی حلقه‌ی نخ جای دیگری ساخته می‌شود. در مقایسه، فاصله‌ی چشمه تا نوک شاتل در راسته‌دوزهای Brother فقط ۰٫۵ تا ۰٫۷ میلی‌متر است.

چک‌لیست بعد از تعویض شماره

بقیه‌ی مشکلات اپراتور در مشکلات سوزن است. مدل‌های سوزنی که عرضه می‌کنیم (DB×1، DP×5، DP×17، DC×27، TV×5 و TQ×7) در سوزن ارگان.

منابع این صفحه

ادعاهای فنی متن از همین اسناد آمده‌اند؛ اعداد نخ KROWNTEX فقط از برگه‌ی استاندارد کارخانه.

• Coats، All about needles
• Coats، Solving your sewing problems
• AMANN، How to choose the right needle size
• Groz-Beckert، Sewing problems and how to solve them (۲۰۱۸)
• A&E، Denim: how to sew extra-heavy thread sizes
• A&E، Denim: optimizing seam performance
• A&E، Minimizing thread breakage and skipped stitches
• Schmetz، Sewing Focus Swimwear
• Schmetz، Sewing Focus Ladies Wear
• Schmetz، Sewing Focus Denim
• Organ، Catalog 2022
• دفترچه‌ی Juki DDL-8700
• دفترچه‌ی Juki DDL-9000C-S
• دفترچه‌ی Juki LH-3500A
• دفترچه‌ی مهندسی Juki DU-1181N
• دفترچه‌ی Juki LZ-2290A
• دفترچه‌ی Brother S-7200C
• دفترچه‌ی Brother S-7000DD
• دفترچه‌ی سرویس Jack A4